ⓘ Վաղարշապատ, քաղաք Հայաստանի Արմաւիրի մարզին մէջ։ Հայաստանի քաղաքներէն մեծութեամբ 4-րդն է։ Վաղարշապատ կայ 5 եկեղեցի, որոնցմէ մէկը՝ Էջմիածնի Մայր Տաճարը, Հայաստան ..

                                     

ⓘ Վաղարշապատ

Վաղարշապատ, քաղաք Հայաստանի Արմաւիրի մարզին մէջ։ Հայաստանի քաղաքներէն մեծութեամբ 4-րդն է։ Վաղարշապատ կայ 5 եկեղեցի, որոնցմէ մէկը՝ Էջմիածնի Մայր Տաճարը, Հայաստանի գլխաւոր եկեղեցին է եւ կը գտնուի Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի համալիրին մէջ, որ Հայ Առաքելական Եկեղեցւոյ հոգեւոր եւ վարչական կեդրոնն է։

Վաղարշապատն ունի գլխաւոր ճանապարհ դէպի մայրաքաղաք Երեւան։ Միացուած է Երեւանին գիւղերով։ Վաղարշապատէն դէպի Երեւան մայրուղին 15-16 քմ է։

                                     

1. Անուանումներ

Ըստ Մովսէս Խորենացիի "Հայոց պատմութեան", մինչեւ Վաղարշապատ կոչուիլը քաղաքը, անուանուած է Վարդգէսաւան, իսկ նախապէս՝ Արտիմեդ։

Վաղարշապատն ունի գլխաւոր ուղի դէպի մայրաքաղաք Երեւան։ Միացուած է Երեւանին գիւղերով։ Վաղարշապատէն դէպի Երեւան մայրուղին 15-16 քմ է ։

                                     

1.1. Անուանումներ Վարդգէսաւան

Վարդգէս Մանուկը բաժնուելով Տուհաց գաւառէն, Քասախ գետով կու գայ կը նստի Շրէշ բլուրի եւ Քասախ գետի մօտ՝ Արտիմեդ քաղաք Երուանդ արքային խնամախօսելու, ուր իր անունով կը հիմնուի Վարդգէսաւանը։

                                     

1.2. Անուանումներ Վաղարշապատ

2-րդ դարու առաջին կէսին, ըստ Մովսէս Խորենացիի, Սանատրուկ Բ ի որդի Վաղարշ Ա. թագաւորը Վարդգէսաւանը կը պատէ պարիսպով եւ մեծ ամբարտակով, դարձնելով թագաւորանիստ քաղաք՝ վերակոչելով այն Վաղարշապատ կամ Նոր Քաղաք, Վաղարշ Ա. Արշակունիի ժամանակից Ք.Ե. 191-211 թուականներ։ Միջին դարերուն, յատկապէս միջնադարուն, Վաղարշապատ մերթ ընդ մերթ կոչուած է նաեւ Էջմիածին, որ համանուն վանքին եւ ո՛չ ամբողջ բնակավայրին անունն է։

                                     

1.3. Անուանումներ Կայնեպոլիս

163 թուականէն մինչեւ 193 թուական հռոմէացիք Վաղարշապատը նոյնիսկ մայրաքաղաք կը հռչակեն գրաւուած եւ աւերուած Արտաշատի փոխարէն եւ կանուանէ Կայնեպոլիս Նոր քաղաք:

                                     
  • 293675 E 40.163806 44.293675 Կոմիտասի յուշարձան, կը գտնուի Արմաւիրի մարզի Վաղարշապատ քաղաքի կեդրոնը Կոմիտասի անուան հրապարակը Յուշարձանը տեղադրուած է 1969 - ին
  • Ստորոգութիւն: 1670 ծնունդներ Տե ս նաեւ Ստորոգութիւն: 1670 մահեր Առաքել Դաւրիժեցի ծն.մօտ 1590 ԺԷ դարու պատմագէտ Ծնած է Թաւրիզ եւ մահացած է Վաղարշապատ
  • Յովհաննիսեան 14 26 Ապրիլ, 1864, Վաղարշապատ Ռուսիոյ Կայսրութիւն - 29 Սեպտեմբեր, 1929, Երեւան հայ բանաստեղծ Ծնած է Վաղարշապատ Կանուխէն կը ղրկուի Լազարեան
  • Maria Montessori, մ.1952 իտալացի փիլիսոփայ, մարդաբան Սեպտեմբեր 24 Վաղարշապատ Եղիշէ Թադեւոսեան մ.1936, Թիֆլիս նկարիչ Հոկտեմբեր 18 Կարապետ Ափինեան
  • Ստորոգութիւն: 1936 մահեր Յունուար 22 Թիֆլիս Եղիշէ Թադեւոսեան ծն.1870, Վաղարշապատ նկարիչ Օգոստոս 1 Երեւան Յովհաննէս Աբէլեան ծն.1865, Շամախի դերասան
  • Մկրտիչ 7 Ապրիլ 1881 1881 - 04 - 07 Պարտիզակ - 8 Դեկտեմբեր 1959 1959 - 12 - 08 Վաղարշապատ Հայաստանի Խորհրդային Ընկերվարական Հանրապետութիւն, Խորհրդային Ընկերվարական
  • թարգմանիչ, բառարանագիր Սեպտեմբեր 29 Յովհաննէս Յովհաննիսեան ծն.1864, Վաղարշապատ բանաստեղծ Ծնած է Թպիլիսի Ճանչուած է իր հրատարակած օրագիրով Ծնած է Պաքու
  • Մեսրոպ Մաշտոց, 361 կամ 362, Հացեկաց Տարօնի գաւառ - 17 Փետրուար 440, Վաղարշապատ այժմ Էջմիածին թաղուած է Օշական հայերէն գիրերը գտնողը կամ ստեղծողը
  • 1661, Ամսթերտամ հայկական տպագրութեան հիմնադիր Առաքել Դաւրիժեցի մ.1670, Վաղարշապատ պատմագիր եւ եկեղեցական գործիչ Տե ս նաեւ Ստորոգութիւն: 1590 մահեր
  • ֆրանսերէն Félix Edouard Vallotton, ծն.1865 ֆրանսացի նկարիչ Ծնած է Հալէպ Ծնած է Վաղարշապատ Ծնած է Մասսաչուսեթս Ծնած է Թեհրան Ծնած է Աթէնք Ծնած է Ուքրաինա Մահացած
  • Վան, Վանի էյալեթ, Օսմանեան Կայսրութիւն - 29 Հոկտեմբեր 1907 1907 - 10 - 29 Վաղարշապատ Երեւանի նահանգ, Կովկասի Փոխարքայութիւն, Ռուսական Կայսրութիւն հայ եկեղեցւոյ
  • որպէս Արտեմի Արարատեան, 20 Ապրիլ 1774 1774 - 04 - 20 Վաղարշապատ - 1831 հայ գրող Ծնած է Վաղարշապատ Հայրը քարտաշ էր Սկզբնական կրթութիւնը կը ստանայ Սուրբ