ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 2

Կամսար Աւետիսեան

Կամսար Աւետիսեան, Պայազիտ, Մարզուան, Ամասիայի մարզ, Թուրքիա - 24 Հոկտեմբեր 1976, Երեւան, Հայաստանի Խորհրդային Ընկերվարական Հանրապետութիւն, Խորհրդային Ընկերվարական Հանրապետութիւններու Միութիւն), ուսուցիչ:

Աղձնիք

Աղձնիք ը, ըստ Մովսէս Խորենացիի "Աշխարհացոյցի", կը հանդիսանար Մեծ Հայքի երրորդ նահանգը։ Ասուրաբաբելական արձանագրութիւններուն մէջ կը յիշատակուի Ալզի, ուրարտական սեպագիր արձանագրութիւններուն մէջ՝ Ալզինի ձեւով։

Հայաստանի Երկրաբանական Կառուցուածք

Հայաստանի տարածքը կը գտնուի Ալպ-հիմալայեան ծալքաւոր մարզի Տաւրոս-կովկասեան հատուածին ներքին խոշոր կերտուածական կառոյցի՝ Հայկական լեռնաշխարհի հիւսիս-արեւելեան մասին մէջ եւ կը բնորոշուի բարդ երկրաբանական առանձնայատկութիւններով ։ Վաղ անցեալին Լաւրաս ...

Լեւոն Վարդանեանց

Լեւոն Արսէն Վարդանեանց, 28 Սեպտեմբեր 1893, Եկատերինոտար - 18 Մայիս, 1971, Լենինգրադ), հայ խորհրդային երկրաբան։ Երկրաբանահանքաբանական գիտութիւններու բժիշկ, բրոֆէսոր ։ Հայաստանի Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետութեան Գիտութիւններու ակադեմիայի թղթա ...

Հայաստանի Հանրապետութեան Գիտութիւններու Ազգային Ակադեմիայի Անդամներու Ցանկ

Հայաստանի Հանրապետութեան Գիտութիւններու Ազգային Ակադեմիան հիմնուած է 1943 թուականին ։ Հայաստանի Հանրապետութեան գիտութիւններու ազգային ակադեմիայի անդամները այն գիտնականներն են, որոնք գիտական դպրոցի հիմնադիրներ են կամ գիտութիւնը հարստացուցած են գիտ ...

Հայկաւ

Հայկաւ, կաւի տեսակ, որ կոչուած է նաեւ հայոց կաւ, մութ կարմիր գոյնով կաւաքար է, որ կը գործածուէր հին բժշկութեան մէջ՝ վէրքերը ցամքեցնելու կամ սպիացնելու նպատակով, ինչպէս նաեւ՝ իբրեւ արիւնարգել, զօրացուցիչ եւ պորոմիչ ։ Ժամանակին հայկաւը կ՛արտադրուէր ...

Թանգարան

Թանգարան, գիտական, գիտալուսաւորական կառոյց է, ուր կը հաւաքագրուի, կը պահպանուի, կուսումնասիրուի, ժողովուրդին կը ներկայացուի բնապատմական, նիւթական եւ հոգեւոր մշակութային յուշարձանները՝ բնութեան եւ մարդկային հասարակութեան զարգացումի եւ գիտելիքներու ...

Հայաստանի Փայտարուեստի Թանգարան

Հայաստանի փայտարուեստի թանգարան, հիմնադրուած է 1977-ին՝ փայտարդիւնաբերութեան նախարար Ալպերթ Ստեփանեանի նախաձեռնութեամբ, ԽՍՀՄ գեղարուեստի ակադեմիայի իսկական անդամ, ԽՍՀՄ ժողովրդական նկարիչ Գրիգոր Խանջեանի եւ ՀՀ վաստակաւոր նկարիչ, ՀՀ արուեստի վաստակ ...

Երեւանի Թանգարաններու Ցանկ

Գէորգ Գրիգորեանի Ճոտտօ Արուեստանոց-Թանգարան Կոմիտասի Թանգարան-ինստիտուտ Աւետիք Իսահակեանի Տուն-Թանգարան Երեւան Եղիշէ Չարէնցի Տուն-Թանգարան Յովհաննէս Թումանեանի Թանգարան Երեւան Սիլվա Կապուտիկեանի Տուն-Թանգարան Արամ Խաչատրեանի Տուն-Թանգարան Մարտիրո ...

Հայաստանի պատմութեան թանգարան

Հայաստանի պատմութեան թանգարանը հիմնադրուած է Հայաստանի Առաջին Հանրապետութեան խորհրդարանի օրէնքով N 439, 09.09.1919 թ.։ Կոչուած է Ազգագրական-մարդաբանական թանգարան-գրադարան։ Առաջին տնօրէնն էր Երուանդ Լալայեանը։ Այցելուներու համար բացուած է 20 Օգոստ ...

Իջեւանի Պատմաերկրագիտական Թանգարան

Իջեւանի պատմաերկրագիտական թանգարան, հիմնադրուած է 1955-ին Իջեւանի գործկոմի կողմէ, այցելուներու համար կը գործեն 1997-էն, կը գտնուի քաղաք մտնելու ճանապարհի աջակողմեան հատուածին վրայ, համարուած է հարուստ ժառանգութիւն ունեցող թանգարաններէն մէկը։ Այժմ ...

Վենետիկ

Վենետիկ, քաղաք Իտալիոյ մէջ։ Տարածքը 0.44 մ², քաղաքի բնակչութիւնը՝ 270 439 մարդ, արուարձաններու բնակչութիւնը ներառեալ՝ 1.600.000։ Նաւահանգիստ Ատրիաթիկ ծովու վրայ, Մարքօ Բոլոյի անուան միջազգային օդակայան։ Պատմական կեդրոնը տեղակայուած է Վենետիկի ծով ...

Փասատինա

Փասատինա, քաղաք Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու մէջ Լոս Անճելըս քաղաքի՝ Քալիֆորնիա Նահանգի մէջ։ Փասատինան հանրածանօթ է որպէս վարդերու քաղաք, շնորհիւ ամանորեայ Վարդերու Մրցաշարքի Տողանցքին։ Քաղաքի մէջ կայ հոծ հայ բնակչութիւն, ուր կը գործեն Յովսէփեան ...

Կոտայքի մարզ

Կոտայքի մարզ, մարզի կարգավիճակ ունեցող վարչատարածքային միաւոր Հայաստանի մէջ։ Միակ մարզն է, որ միջպետական սահման չունի Հայաստանի սահմանակից որեւէ պետութեան հետ: Կոտայքը միաժամանակ նաեւ այն չորս մարզերէն մէկն է, որոնք անմիջապէս կը հարին մայրաքաղաք ...

Գալուստ Կիւլպէնկեան Հիմնարկութիւն

Գալուստ Կիւլպէնկեան Հիմնադրամ, Փորթուկալի մէջ գտնուող հիմնադրամ, որուն հիմնական նպատակն է աջակցիլ եւ սատարել գիտութեան, կրթութեան, առողջապահութեան եւ արուեստի զարգացման։ Հիմնադրուած է 1956-ին Լիզպոնի մէջ՝ հայ մեծահարուստ նաւթ արդիւնաբերող Գալուստ ...

Հայաստանի Պետական Մանկավարժական Համալսարանի Թանգարան

Հայաստանի Պետական Մանկաւարժական Համալսարանի թանգարան, համալսարանական թանգարան է, որ կը ներկայացնէ Խաչատուր Աբովեանի Անուան Հայկական Պետական Մանկավարժական Համալսարանի պատմութիւնը, գործունէութիւնը՝ հիմնադրման պահէն առ այսօր։ Թանգարանը միաժամանակ կը ...

Զբօսաշրջութիւնը Ֆինլանտայի Մէջ

Զբօսաշրջութիւնը Ֆինլանտայի մէջ, Ֆինլանտայի Հանրապետութեան տնտեսութեան գլխաւոր եկամուտներէն մէկն է։ Ֆինլանտա կը գտնուի Հիւսիսային Եւրոպայի Սքանտինաւեան թերակղզիին արեւելքը: Ֆինլանտայի զբօսաշրջութեան պատմութեան գագաթնակէտը կը համարուի 1996 թուականը ...

Թանգարանային Գիշեր

Թանգարանային գիշեր, մշակութային միջոցառում, որու ընթացքին թանգարաններն ու մշակութային հաստատութիւնները համագործակցելով՝ բաց կը մնան մինչեւ ուշ գիշեր իրենց նոր այցելուներուն ներկայանալու համար։ Այցելուներուն կը տրուի ընդհանուր մուտքի անցագիր, որ կ ...

Հայաստանի Հանրապետութեան Ազգային Ժողով

16 Հոկտեմբեր 1991-ին Լեւոն Տէր Պետրոսեան նախագահ կընտրուի, իսկ ԳԽ նախագահ կը դառնայ Բաբգէն Արարքցեան 5 Յուլիս 1995-ին կընդունուի Հայաստանի Հանրապետութեան Սահմանադրութիւնը։ Նոյն օրը տեղի կունենայ նաեւ Հայաստանի Հանրապետութեան Ազգային ժողովի առաջին ...

Հայաստանի Հանրապետութեան Նախագահի Նստավայր

Հայաստանի Հանրապետութեան նախագահի նստավայրը կը հանդիսանայ Հայաստանի Հանրապետութեան նախագահի աշխատանքային վայրը, որ կը գտնուի Երեւանի` Մարշալ Բաղրամեան Պողոտային վրայ 26 հասցէով։ 2018 թուականի Սեպտեմբեր 21-էն վարչապետ Նիկոլ Փաշինեանին հրամանով Բաղ ...

Հայաստանի Հանրապետութեան Վարչապետ

Հայաստանի Հանրապետութեան վարչապետ - Հայաստանի գործադիր մարմինի՝ կառավարութեան ղեկավար։ Վարչապետը կը նշանակուի Հայաստանի նախագահի ու կը հաստատուի ՀՀ Ազգային ժողովի կողմէ։

Հայաստանի Հանրապետութեան Սահմանադրութիւն

Հայաստանի Սահմանադրութիւնը Հայաստանի իրաւական համակարգի հիմքն է՝ երկրի հիմնական օրէնքը, որուն պէտք է համապատասխանեն միւս բոլոր օրէնքները։ Սահմանադրութիւնը նաեւ արժէքաբանական-գաղափարական փաստաթուղթ է, որ կը սահմանէ հասարակութեան կազմակերպման ամենա ...

Հայոց Պատմութիւն

= Հայաստանը մարմնավաճառ է = Հայոց պատմութիւն կամ Հայ Ժողովուրդի Պատմութիւն, հայ "էթնոսի" անգլերէն բառ այսինքն՝ ցեղախումբ, անգլ.՝ ethnos հինգ հազարամեայ պատմութիւն, որ ժամանակագրական առումով կը բաժանուի մի քանի դարաշրջաններու։ Այդ բաժանումը կ՝ անո ...

Արցախի Պատմութիւն

Արցախ, պատմա-աշխարհագրական շրջան՝ Հայկական լեռնաշխարհին արեւելքը։ 25 Սեպտեմբեր 1991-ին Շուշիէն առաջին անգամ "Ալազան" տեսակի հրթիռներով կը ռմբակոծուի Ստեփանակերտը՝ կը սկսի Արցախեան գոյամարտը։ Պատերազմի հորձանուտին մէջ հայերը միացեալ ուժերով կը ստե ...

Հայաստանի Հանրապետութեան Կեդրոնական Դրամատուն

Հայաստանի Հանրապետութեան Կեդրոնական դրամատուն պետական գործառոյթներով օժտուած իրաւաբանական անձ է, որուն միակ հիմնադիրը Հայաստանի Հանրապետութիւնն է։ Կեդրոնական դրամատունը իր խնդիրները իրականացնելէ անկախ է Հայաստանի Հանրապետութեան պետական մարմիններէ ...

Հայաստանի Հանրապետութեան Բանակի Օր

Հայաստանի Հանրապետութեան զինուած ուժերու օր, Հայաստանի զինուած ուժերու մասնագիտական տօն, որ կը նշուի իւրաքանչիւր տարուան 28 Յունուարին Հայաստանի մէջ։

Հայաստանի Զինուած Ուժեր

Հայաստանի Հանրապետութեան Զինուած Ուժեր, Հայաստանի Հանրապետութեան անվտանգութիւնը, պաշտպանութիւնը եւ տարածքային ամբողջականութիւնը, անոր սահմաններուն անձեռնմխելիութիւնը պաշտպանող պետական ռազմական հաստատութիւն:

Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութիւն

Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութիւնը ՀՅԴ հիմնուած է 1890-ի օգոստոսին, այժմու Վրաստանի մայրաքաղաք Թիֆլիսի մէջ։ Կազմուած է Հայ Յեղափոխականների Դաշնակցութիւն անունով, նպատակ ունենալով համախմբել Արեւմտահայաստանի ազգային-ազատագրական պայքարին լծուած յեղափոխա ...

Հայաստանի դրօշ

Հայաստանի դրօշ, Հայաստանի պետական խորհրդանիշներէն մէկը։ Այն սահմանուած է Հայաստանի Սահմանադրութեամբ եւ դրօշի մասին օրէնքով։ Կազմուած է կարմիր, կապոյտ, ծիրանագոյն գոյներէն ՝ հորիզոնական հաւասարաչափ շերտերով, լայնքի եւ երկայնքի 1։2 յարաբերակցութեամ ...

Հայաստանի Հանրապետութեան Ազգային Ժողովի շէնք

Հայաստանի կոմունիստական կուսակցութեան կեդրոնական կոմիտէի շէնք, Բաղրամեան պողոտայ, 19 հասցէին վրայ գտնուող շէնք Երեւանի մէջ։ Այժմ շէնքին մէջ տեղակայուած է Հայաստանի Հանրապետութեան Ազգային Ժողովը: Ազգային ժողովի այգին 3 Հոկտեմբեր 2018-էն Նիկոլ Փաշի ...

Գէորգ Պետիկեան

Գէորգ Պետիկեան, հրապարակագիր, արձակագիր, Հայ լեզուի ու միտքի հանրածանօթ մշակ, երկարամեայ տնօրէն եւ դաստիարակ, հայ մամուլի ու յատկապէս "Ասպարէզ" ի աշխատակից, հայ մշակոյթի եւ հասարակական գործիչ: Հայաստանի Գրողներու Միութեան անդամ:

Ասլամազեան Քոյրերու Պատկերասրահ

40.786331°N 43.8387°E  / 40.786331; 43.8387 Ասլամազեան քոյերու պատկերասրահ, բացուած Է 16 Նոյեմբեր 1987-ին, Լենինականի "Կումայրի" պատմաճարտարապետական արգելոցի համակարգին մէջ՝ Ասլամազեան քոյերու՝ Լենինական քաղաքին իրենց աշխատանքները նուիրաբերելու ...

Ռուսական Կայսրութիւն

Ռուսական կայսրութիւն, կայսրութիւն, որ հիմնադրուած է 1721–ին եւ գործած է մինչեւ Ռուսաստանի հանրապետութեան հռչակումը Ժամանակաւոր կառավարութեան կողմէ, որուն իշխանութիւնը սկսած է Փետրուարեան յեղափոխութենէն ետք։ Համաշխարհային պատմութեան մէջ Ռուսական կ ...

Սեպուհ Արք. Չուլճեան

Տէր Սեպուհ արքեպիսկոպոս Չուլճեան, Մալաթիա, Թուրքիա - 19 Նոյեմբեր 2020), Հայաստանեաց Առաքելական եկեղեցւոյ Գուգարաց թեմի առաջնորդ։ Եղած է Հրանդ Տինքի ամենամօտ ընկերը։

Անձնանուն

Անձնանուն կամ անուն, անձի անուանումը հասարակութեան մէջ անոր անհատականացնելու նպատակով։ Կը ներարէ ծնունդը գրանցելիս կամ վաղ տարիքին ծնողներու ընտրութեամբ տրուած անունը, ազգանունը։ Ըստ գիտութեան մեջ լայն տարածին գտած տեսակետի, մարդկանց անունները ծա ...

Բանտ

Բանտ, Կաղապար:Ն, շինութիւն մըն է, ուր կը բանտարկուին դատարանի կողմէ նշուած ժամկէտի մէջ բանտարկութեան դատապարտուած անձեր, ազատազրկման ենթակայ յանցագործները, ինչպէս նաեւ դատական քննութեան տակ գտնուող անձեր պահելու տեղ։ Բանտերը իբրեւ կանոն քրէական ա ...

Աղեքսանտրիա

Աղեքսանտրիա, երբեմն ալ՝ Աղեքսանդրիա, ծովեզերեայ քաղաք՝ Եգիպտոսի հիւսիսը, Միջերկրականի հարաւային ափերուն, Նեղոս գետին տելդային արեւմտեան կողմը։ Կառուցուած է Մարիուդ լիճին Lake Mariout եւ Միջերկրական ծովուն երկարող նեղուցին միջեւ։ Հիմնուած է Ք․Ա․ 3 ...

Ամուսնութիւն

Ամուսնութիւն, տղամարդու եւ կնոջ՝ պատմականօրէն ձեւաւորուած, հասարակութեան կարգաւորուող jարաբերութիւններու ձեւ է, որուն գլխաւոր նպատակը ընտանիք ստեղծելն է եւ որով կը սահմանուին ամուսիններու իրաւունքներն ու պարտականութիւնները իրարու, զաւակներու եւ հ ...

Ահաբեկչութիւն

Ահաբեկչութիւն, ահաբեկչութեան համակարգուած օգտագործման վրայ հիմնուած քաղաքականութիւն։ Այն լայնօրէն կը կիրառուի իբրեւ դիտաւորեալ անհանդուրժող բռնութեան օգտագործման կամ վախի ստեղծման միջոց՝ քաղաքական, կրօնական կամ գաղափարական նպատակներու հասնելու հա ...

Պերլինի Վեհաժողով

Պերլինի վեհաժողով, 1 Յունիս 1878-էն առ 1 Յուլիսը կայացած միջազգային վեհաժողով, որ Մեծ Բրիտանիոյ եւ Աւստրոյ-Հունգարիոյ ջանքերու արդիւնքով հրաւիրուածէր Սան-Ստեֆանոյի պայմանագրի վերանայման նպատակով Պերլինի մէջ։ Մասնակից պետութիւններն էին՝ Ռուսաստանը ...

Սասանեան Պարսկաստան

Սասանեան Պարսկաստան, պարսկական պետութիւն ներկայիս՝ Իրաքի եւ Իրանի տարածքին մէջ, 224-651 թուականներուն։ Հիմնադրած են Սասանեանները՝ Պարթեւաստանի մէջ տեղի ունեցած՝ յեղաշրջման հետեւանքով։ Կործանուած է արաբական արշաւանքներու հետեւանքով։ Իրենք Սասանեան ...

Հայաստանի Անտառներ

Անտառ, բուսականութեամբ ծածկուած տարածութիւն, աշխարհագրական դաշտանկար կամ բնատեսարան, կենսոլորտի բաղկացուցիչ մաս։ Ծառերու, թուփերու եւ բուսական միւս կենսակերպերով, կենդանիներու եւ մանրագործարանութիւններու բազմազանութեան ամբողջականութիւն, որոնք փոխ ...

Հայկական Դրամ

Հայկական դրամը Հայաստանի Հանրապետութեան ազգային դրամանիշն է։ Ազգային դրամանիշ արտադրելու բացառիկ իրաւունքը կը պատկանի Հայաստանի Հանրապետութեան Կեդրոնական դրամատան, որ նաեւ կը կազմակերպէ եւ կը կարգաւորէ ոչ- պարտքով դրամաշրջանառութիւնը ամբողջ երկրի ...

Խոսրովի Անտառ

Խոսրովի անտառ պետական արգելոց, պետութեան կողմէ պահպանուող տարածքի կարգավիճակ ունեցող տարածք Հայաստանի Արարատի մարզին: Պահպանուող տարածքը ստեղծուած է 330-338-ականներուն Խոսրով Բ. Կոտակ թագաւորի կողմէ ստեղծուած անտառի տարածքի մէկ մասին վրայ։ Այն ու ...

Վիոլետ Ճեպեճեան գրադարան

Վիոլետ Ճեպեճեան գրադարան, գրադարանը հիմնուած է Հալէպ, 13 Յուլիս 1971-ին, բժշիկ Ռ. Ճեպեճեանի կողմէ, ի յիշատակ հանգուցեալ իր տիկնոջ, ծնեալ Մանիսաճեան, 1911, Պազըլ։ Գրադարանը անհատական ձեռնարկ է, կը պատկանի Ճեպեճեան ընտանիքին եւ կը ղեկավարուի անոր ա ...

Սուրիա

Սուրիա, պաշտօնապէս՝ Սուրիոյ Արաբական Հանրապետութիւն, պետութիւն՝ Ասիոյ մէջ։ Մայրաքաղաքը՝ Դամասկոս։ Արեւմուտքէն սահմանակից է Լիբանանին ու Միջերկրական ծովուն, հարաւէն՝ Իսրայէլին ու Յորդանանին, արեւելքէն՝ Իրաքին եւ հիւսիսէն՝ Թուրքիոյ։ Կիպրոս կղզին կը ...

Հայաստանի Հանրապետութեան Վարչատարածքային Բաժանում

Հայաստանի Հանրապետութեան վարչատարածքային միաւորներն են մարզերը եւ համայնքները։ Հայաստանի Հանրապետութեան վարչատարածքային միաւորներն են մարզերը եւ համայնքները: Վարչատարածքային բաժանումը, կառավարութեան ներկայացմամբ, կը սահմանուի օրէնքով։ Կառավարութի ...

Լոռի (մարզ)

Լոռի, կ’ընդգրկէ Գուգարաց աշխարհին մէկ կարեւոր համեմատութիւնը եւ հայկական լեռնաշխարհին հակադրութիւններով հարուստ բնութեան ամէնէն ինքնատիպ վայրերէն մէկը: Բարձր կանաչազարդ լեռներով եւ խոր ձորերով, որոնց մէջէն Դեբեդը կը հոսի: Անտառապատ լանջերուն վրայ ...

Բասէն

Բասէն, կ՛ընդգրկէ Այրարատեան նահանգի արեւմտեան գօտին եւ աշխարհագրականօրէն անոր անբաժանելի մասերը նկատուած են նաեւ Աբեղեանք, Գաբեղեանք եւ Հաւնունի գաւառները։ Անունը կը ծագի հին ժամանակ գաւառի տարածքի մէջ բնակող փասեաններ ժողովուրդի անուան հետ ։ Հնա ...

Պուրճ Համուտ

Պուրճ Համուտ քաղաքը կը գտնուի Պէյրութ մայրաքաղաքին հիւսիս արեւելքը, Մեթն մարզին մէջ եւ մաս կը կազմէ Մեծ Պէյրութին, ուր շատ մեծ թիւով հայեր կ՛ապրին։ Պուրճ Համուտը վաճառականական կեդրոն մըն է եւ Միջին Արեւելքի մէջ ամենախիտ մէկը։